Zbrodnie niewyjaśnione, Janusz Szostak

„Zbrodnie niewyjaśnione” to zbiór osiemnastu reportaży napisanych przez kilku autorów, a następnie zebranych przez Janusza Szostaka i wydanych w formie audiobooka czytanego przez Jakuba Kryształa. Teksty dotyczą zbrodni, których ofiarami padły różne osoby na terenie całej Polski i które łączy jedno – wciąż nie odnaleziono sprawców. W niektórych przypadkach już nigdy do tego nie dojdzie, gdyż sprawy uległy przedawnieniu, jednak w innych wciąż istnieje szansa na ujęcie winnych.

Szostak wybrał różnorodne historie i nie ograniczył się jedynie do znanych osób ani spraw wybitnie medialnych. Autorzy przybliżyli między innymi historię morderstwa byłego premiera Piotra Jaroszewicza i Alicji Solskiej, sprawę Teresy Roszkowskiej czy zabójstwo dróżniczki.

"Ostatnie pięć minut" Michelle Lyons

„Ostatnie pięć minut. Byłam świadkiem 300 egzekucji w więzieniu Huntsville” autorstwa Michelle Lyons jest książką specyficzną. Z jednej strony ma wydźwięk autobiograficzny, z drugiej pokazuje realia teksańskiego systemu więziennictwa i sądownictwa, a do tego przybliża różne sylwetki osób osadzonych w celach śmierci.

Mam wrażenie, że początkowo autorka nie bardzo wiedziała, na czym chce się skupić, więc pisała po łebkach o wszystkim, dlatego początek jest dość chaotyczny, niewiele z niego wynika i nieszczególnie angażuje. Dobrze, że czytelnik zostaje wprowadzony w temat i dowiaduje się, że dziennikarze mają prawo i obowiązek obserwować egzekucje i spisywać ostatnie słowa skazanych, ale było w tym coś miałkiego, przez co wszystko brzmiało nieistotnie. Dopiero później pojawiły się zagadnienia, które dawały do myślenia.

Na wschód od zachodu, Wojciech Jagielski

Są książki, o których trudno cokolwiek napisać i niestety Na wschód od zachodu autorstwa Wojciecha Jagielskiego jest jedną z takich książek. O ile zamysł książki jest fascynujący, o tyle później pojawiają się schody. Przynajmniej dla Człowieka Zachodu, którym z całą pewnością jestem.

Główna część książki skupia się wokół lat 60, kiedy to hipisi masowo podróżowali do Indii, w których upatrywali krainę mlekiem i miodem płynącą. Uznali, że to miejsce wypełnione pokojem, miłością i duchowością, gdzie każdy może być sobą bez żadnych zahamowań i potrzeb. Chcieli pobierać nauki u lokalnych guru lub upalać się trawką, spać na plaży i wieść niezobowiązujące życie wagabundów. W ogóle nie dostrzegali, że Indie trawią wewnętrzne i zewnętrzne konflikty, a rzeczony spokój jest możliwy jedynie wtedy, gdy ignorancja nie pozwala dostrzec prawdy. No ale przecież ich raj z pewnością nie jest jak pedantyczny, zapracowany Zachód goniący za pieniędzmi, czasem i władzą, wojny nie imają się tego miejsca, a podziały kastowe nie istnieją, prawda? 

Biało-czerwony. Tajemnica Sat-Okha, Dariusz Rosiak

Kiedy zobaczyłam, że wydawnictwo Czarne postanowiło wydać biografię naszego polskiego Indianina, to wiedziałam, że po prostu muszę ją przeczytać. Co prawda o Sat-Okhu przypomniałam sobie dopiero przy okazji pisania o nowych lekturach dla szkoły podstawowej, jednak co jakiś czas wracałam do niego myślami, trochę też rozmawiałam na jego temat z moim tatą. 

Rozpieszczona przez Mirosława Wlekłego spodziewałam się czegoś na miarę biografii Tony'ego Halika. Miałam nadzieję, że Biało-czerwony. Tajemnica Sat-Okha zachwyci mnie, porwie, sprawi, że nie będę mogła się od niej oderwać. Od Dariusza Rosiaka oczekiwałam wnikliwej analizy i barwnej opowieści – trochę awanturniczej, w dużej mierze przygodowej i z pewnością ciekawej. Zamiast tego spotkało mnie wielkie rozczarowanie...

Chłopczyce z Kabulu, czyli reportaż o tabu w Afganistanie

Rzadko sięgam po reportaże i za każdym razem zastanawiam się dlaczego, bo na ogół są to bardzo inteligentne i ciekawe książki poruszające ważne problemy społeczne. Chłopczyce z Kabulu. Za kulisami buntu obyczajowego w Afganistanie autorstwa Jenny Nordberg nie są wyjątkiem. Książka dostarczyła mi wielu powodów do rozważań i kilka(dziesiąt) razy wprawiła w niedowierzanie, a nawet osłupienie. To, o czym pisze Nordberg jest tak abstrakcyjne z punktu widzenia "ludzi Zachodu", że wydaje się niemożliwe.

Autorka opisuje zjawisko bacza pusz - afgańskich dziewczynek przebieranych za chłopców. Powody takiego postępowania bywają różne. Przede wszystkim w Afganistanie urodzenie syna jest niezbędne do uzyskania w miarę dobrego statusu (syn zapewni rodzicom utrzymanie na stare lata - córka odejdzie do innej rodziny). Dodatkowo istnieje przeświadczenie, że kobieta może decydować o płci dziecka, więc dochtar zai, "ta, która rodzi tylko dziewczynki", jest jedną z najgorszych. 

"Na wieść o tym, że ma cztery córki, odwiedzający ją goście przekazywali jej wyrazy współczucia."*